Windows Shadow Copy begrijpen en gebruiken: alles wat u moet weten

Shadow copies zijn een praktische oplossing om snel eerdere versies van bestanden terug te halen zonder noemenswaardige uitvaltijd. Ze zijn vooral waardevol in omgevingen met bedrijfs-IT, waar de integriteit en beschikbaarheid van gegevens cruciaal zijn en uitvaltijd door back-ups het werk kan verstoren.

Windows Shadow Copy is een eenvoudig hulpmiddel waarmee u shadow copies instelt, beheert en configureert via de Volume Shadow Copy Service (VSS). In deze blog leest u hoe u deze functie gebruikt, uw opslagruimte beheert en geavanceerde configuraties doorvoert.

Liever een visuele uitleg? Bekijk dan Windows Shadow Copy begrijpen en gebruiken: alles wat u moet weten.

Shadow copies en de bijbehorende terminologie

Laten we eerst een paar basisbegrippen doornemen die handig zijn voordat u met Windows Shadow Copy aan de slag gaat.

Wat is een shadow copy?

Een shadow copy is een snapshot van uw gegevens op een specifiek moment. Stel dat u aan een document werkt en wilt terugkeren naar de versie van twee uur geleden, omdat u een fout hebt gemaakt of een andere richting inslaat. Met een shadow copy kunt u dat doen zonder werk te verliezen. Het is een vangnet dat de staat van uw bestanden op verschillende momenten vastlegt en bewaart, zodat u eerdere versies eenvoudig kunt openen.

Wat is het verschil tussen een shadow copy en een back-up?

Shadow copies en back-ups beschermen allebei uw gegevens, maar ze werken verschillend. Een back-up is een volledig archief van uw gegevens op een aparte locatie, bedoeld voor herstel na groot gegevensverlies.

Met shadow copies herstelt u bestanden juist snel naar een eerdere versie zonder dat u iets uit een back-up hoeft terug te zetten. Back-ups zijn dus uw vangnet voor de lange termijn, terwijl shadow copies handige snapshots voor de korte termijn leveren.

Wat is VSS?

De Volume Shadow Copy Service (VSS) is de technologie waarmee Windows shadow copies maakt. Dankzij VSS maakt uw systeem deze snapshots van bestanden of zelfs complete volumes zonder dat uw werk wordt onderbroken.

VSS is vooral nuttig in omgevingen waarin bestanden voortdurend worden geopend en gewijzigd, want de service zorgt ervoor dat back-ups kunnen draaien zonder bestanden te sluiten of systemen offline te halen.

Windows Shadow Copy instellen

Windows Shadow Copy is een functie van het Microsoft Windows-besturingssysteem waarmee u eenvoudig shadow copies maakt terwijl uw bestanden in gebruik zijn. Zo draait u snel terug naar een eerdere staat zonder de uitvaltijd die bij traditionele back-ups hoort. De service houdt wijzigingen aan bestanden op een volume in de gaten en maakt automatisch kopieën van die bestanden in een opslaggebied voor shadow copies.

U doorloopt een paar stappen om shadow copies in te schakelen en Windows Shadow Copy op uw device werkend te krijgen:

1. Klik met de rechtermuisknop op “Deze pc” op uw bureaublad of in Verkenner en kies “Eigenschappen”.
2. Klik in de linkerzijbalk op “Systeembeveiliging”.
3. In het venster “Systeemeigenschappen” ziet u op het tabblad “Systeembeveiliging” een lijst met stations. Selecteer het station waarop Windows is geïnstalleerd (meestal C:) en klik op “Configureren”.
4. Selecteer in het volgende venster “Systeembeveiliging inschakelen”.
5. Verschuif de schuifregelaar “Maximaal gebruik” om schijfruimte toe te wijzen aan shadow copies.
6. Klik op “Toepassen” en daarna op “OK”.

Shadow Copy is nu ingeschakeld en daarmee hebt u een belangrijke beveiliging voor uw gegevens opgezet.

Shadow Copy uitschakelen in Windows

Moet u Shadow Copy uitschakelen, bijvoorbeeld om tijdelijk schijfruimte vrij te maken? Volg dan deze stappen:

1. Klik met de rechtermuisknop op “Deze pc”, kies “Eigenschappen” en daarna “Systeembeveiliging”.
2. Ga naar het tabblad “Systeembeveiliging”, kies uw Windows-station en klik op “Configureren”.
3. Selecteer “Systeembeveiliging uitschakelen”.
4. Klik op “Toepassen” en daarna op “OK”.

Let op: hiermee stopt het aanmaken van nieuwe shadow copies en worden bestaande kopieën mogelijk verwijderd. Gebruik deze optie dus met beleid.

Opslagruimte voor Windows Shadow Copy beheren

Shadow copies zijn zo handig dat u makkelijk vergeet hoeveel schijfruimte ze innemen. Naarmate er meer snapshots bij komen, kunnen ze een flink deel van uw opslagcapaciteit opslokken en dat is vooral op stations met weinig ruimte een punt van aandacht.

Zo houdt u dat in de hand zonder de prestaties van uw systeem aan te tasten:

1. Klik met de rechtermuisknop op “Deze pc”, kies “Eigenschappen” en daarna “Systeembeveiliging”. Klik op Windows 11 met de rechtermuisknop op “Deze pc”, kies “Eigenschappen” en klik vervolgens op “Geavanceerde systeeminstellingen” onder Verwante koppelingen op de pagina Info.
2. Kies op het tabblad “Systeembeveiliging” uw station en klik op “Configureren”.
3. Gebruik de schuifregelaar onder “Maximaal gebruik” om een limiet in te stellen voor de ruimte die shadow copies mogen gebruiken.
4. Klik na het aanpassen op “Toepassen” en “OK”.

Geavanceerde opties van Windows Shadow Copy

Naast de basisinstellingen biedt Windows Shadow Copy een reeks geavanceerde opties voor wie meer controle wil over het beheer van snapshots. Zo opent en wijzigt u ze:

Geavanceerde opties aanpassen via de Editor voor lokaal groepsbeleid

1. Druk op Windows + R, typ gpedit.msc en druk op “Enter”.
2. Ga naar Computerconfiguratie > Beheersjablonen > Systeem > Systeemherstel.
3. Pas instellingen aan zoals de frequentie waarmee shadow copies worden gemaakt en de opslaglocaties.
4. Breng uw wijzigingen aan en pas ze toe.

Geavanceerde opties aanpassen via opdrachtregelprogramma’s

1. Open de opdrachtprompt als administrator.
2. Gebruik vssadmin om de instellingen voor shadow copies rechtstreeks aan te passen.
3. Zo toont vssadmin list shadows de bestaande shadow copies, terwijl u met vssadmin resize shadowstorage de toegewezen opslag wijzigt.

Geavanceerde configuraties en probleemoplossing

Zelfs bij een goed ingerichte Shadow Copy-configuratie kunnen er problemen ontstaan. Deze stappen helpen bij het oplossen daarvan of bij verdere aanpassingen:

Gebruik Logboeken

Logboeken bevat logbestanden waarmee u problemen met Shadow Copy kunt opsporen en oplossen. Ze geven inzicht in mislukte snapshotpogingen en andere afwijkingen.

1. Druk op Windows + R, typ eventvwr.msc en druk op “Enter”.
2. Kijk onder Windows-logboeken > Toepassing naar berichten over VSS of systeemherstel die u op weg helpen bij het oplossen van het probleem.

Zet vssadmin in voor diagnose

Met dit hulpprogramma stelt u problemen vast en gebruikt u opdrachten om snapshots weer te geven, te maken en te verwijderen. Zo hebt u het oplossen van problemen zelf in de hand.

1. Open de opdrachtprompt als administrator.
2. Opdrachten als vssadmin list writers en vssadmin list providers helpen problemen met shadow copies op te sporen en op te lossen.

Gegevens herstellen vanuit een Windows shadow copy

Uw gegevens herstellen met Windows Shadow Copy is eenvoudig: u kunt eerdere versies ophalen van bestanden of mappen rechtstreeks binnen Windows. Zo gaat dat:

1. Ga naar het bestand of de map waarvan u een eerdere versie wilt herstellen.
2. Klik met de rechtermuisknop op het bestand of de map en kies “Eigenschappen” in het contextmenu. Het venster Eigenschappen van het geselecteerde item wordt geopend.
3. Zoek in dat venster naar het tabblad “Vorige versies”. Klik erop om een lijst te zien met beschikbare shadow copies en eerdere versies van het bestand of de map.
4. Op het tabblad “Vorige versies” verschijnt een overzicht van beschikbare versies met de datum en tijd waarop ze zijn gemaakt.
5. Blader door de lijst en zoek de versie die u wilt herstellen. Weet u niet zeker welke versie de juiste is, selecteer er dan een en klik op “Openen” om de inhoud te bekijken zonder uw huidige versie te wijzigen.

Hebt u de juiste versie gevonden, dan hebt u twee mogelijkheden:

Herstellen: klik op “Herstellen” om de huidige versie van het bestand of de map te vervangen door de geselecteerde eerdere versie. Wees voorzichtig met deze optie, want de huidige versie wordt overschreven.

Kopiëren: wilt u de huidige versie liever niet overschrijven, klik dan op “Kopiëren” om de geselecteerde versie naar een andere locatie op uw systeem te kopiëren. Daarna hebt u beide versies van het bestand of de map tot uw beschikking.

Volg na uw keuze voor “Herstellen” of “Kopiëren” de eventuele vervolgstappen om het proces af te ronden. Hebt u het item hersteld, controleer dan of de eerdere versie nu staat waar de huidige versie stond. Hebt u gekozen voor kopiëren, ga dan naar de locatie waar u de kopie hebt opgeslagen om die te openen.

Monitoring van shadow copies

Wist u dat u geautomatiseerde notificaties kunt instellen die uw shadow copies of de Volume Shadow Copy Service (VSS) bewaken? Zo beperkt u de risico’s van te weinig herstelpunten. Volg daarvoor dit PowerShell-script en ontdek hoe het werkt.

Mis het niet: bekijk de videogids Windows Shadow Copy begrijpen en gebruiken: alles wat u moet weten.