Zo analyseert u de componentopslag (WinSxS-map) in Windows 10

De Windows-componentopslag, oftewel de WinSxS-map, bevat allerlei bestanden waaruit het Windows-besturingssysteem is opgebouwd. Die map kan echter flink groeien en verzamelt na verloop van tijd overbodige bestanden die waardevolle schijfruimte innemen en het systeem vertragen. Wilt u voorkomen dat de componentopslag uw device negatief beïnvloedt, dan is het essentieel om nauwkeurig vast te stellen hoeveel schijfruimte die map inneemt en of een opschoning nodig is.

Om het IT-beheerders en gevorderde gebruikers makkelijker te maken deze map te onderhouden, hebben we deze handleiding gemaakt over hoe u in Windows 10 op de juiste manier de componentopslag analyseert met het ingebouwde hulpprogramma DISM (Deployment Imaging Service and Management).

Liever beeld? Bekijk dan onze video over het analyseren van de componentopslag (WinSxS) in Windows 10.

De componentopslag analyseren met DISM

DISM is een opdrachtregelprogramma waarmee IT-professionals en beheerders Windows-images onderhouden. Het wordt ook vaak gebruikt om de WinSxS-map veilig te analyseren en op te schonen.

Let op: het hulpprogramma DISM heeft verhoogde rechten nodig om de componentopslag te analyseren en op te schonen. Zonder beheerdersrechten worden de opdrachten niet goed uitgevoerd.

1. Open PowerShell met verhoogde rechten of de opdrachtprompt. Druk op Windows-toets + R, typ “powershell” of “cmd” en druk op Ctrl + Shift + Enter.
2. Kopieer en plak deze analyseopdracht en druk op Enter:
   Dism.exe /Online /Cleanup-Image /AnalyzeComponentStore
   Let op: deze opdracht is uitsluitend bedoeld voor diagnose en brengt geen wijzigingen aan in uw systeem.
3. Bekijk de uitvoer. Dit zijn de resultaten die u te zien krijgt en wat elk item betekent:
   • Door Windows Verkenner gerapporteerde grootte van de componentopslag: dit is de mapgrootte zoals Verkenner die toont. Daarbij worden harde koppelingen niet meegerekend, waardoor de map misleidend groot lijkt.
   • Werkelijke grootte van de componentopslag: dit is de echte, nauwkeurige grootte van de map, inclusief harde koppelingen. Die bestaat uit drie onderdelen:
     • Gedeeld met Windows: de hoeveelheid schijfruimte die wordt ingenomen door bestanden die via harde koppelingen met andere delen van het systeem zijn verbonden.
     • Back-ups en uitgeschakelde functies: de ruimte die in gebruik is door oudere versies van systeemonderdelen, waarmee updates kunnen worden teruggedraaid, en door functies die wel geïnstalleerd maar momenteel uitgeschakeld zijn.
     • Cache en tijdelijke gegevens: de grootte van de bestanden die tijdelijke bewerkingen zoals onderhoud, updates en opschoning een stuk sneller maken.
   • Datum van laatste opschoning: dit toont de meest recente datum waarop de componentopslag is opgeschoond.
   • Aantal pakketten dat kan worden opgeruimd: dit is het aantal vervangen pakketten dat via de opschoonopdracht kan worden verwijderd.
   • Opschonen van componentopslag aanbevolen: deze aanbeveling met Ja of Nee kan helpen de overhead van de componentopslag te verkleinen. Is het resultaat Nee, dan is geen actie nodig. Staat er Ja, overweeg dan de componentopslag op te schonen.

De componentopslag opschonen

Het opschonen van de componentopslag verwijdert overbodige bestanden uit de WinSxS-map, maakt schijfruimte vrij en verbetert de systeemprestaties.

Standaardopschoning

Een standaardopschoning is een veilige optie die u altijd kunt uitvoeren. Daarbij worden oude versies van systeemonderdelen verwijderd die door nieuwere updates zijn vervangen, terwijl de huidige versie behouden blijft, net als alle onderdelen die nog nodig zijn voor de stabiliteit van het systeem of voor het terugdraaien van recente updates.

Voor een standaardopschoning met DISM kopieert en plakt u deze opschoonopdracht in een opdrachtprompt of PowerShell met verhoogde rechten en drukt u op Enter:

Dism.exe /Online /Cleanup-Image /StartComponentCleanup

Opschonen met base reset

Deze optionele en ingrijpendere opschoonmethode doet alles wat de standaardmethode doet en verwijdert daarnaast permanent alle vervangen versies van elk onderdeel. Zo wordt de componentopslag samengevoegd en blijven alleen de meest actuele versies over.

Voor een opschoning met base reset kopieert en plakt u deze opdracht in een opdrachtprompt of PowerShell met verhoogde rechten en drukt u op Enter:

Dism.exe /Online /Cleanup-Image /StartComponentCleanup /ResetBase

Let op: hierdoor wordt het onmogelijk om de laatste updates te verwijderen die zijn geïnstalleerd voordat u de opdracht ResetBase uitvoerde.

Wat is de componentopslag in Windows?

De componentopslag verwijst naar de WinSxS-map (Windows Side-by-Side) op de locatie C:\Windows\WinSxS. Het is een cruciale map waarin alle bestanden staan die Windows nodig heeft om goed te werken, doordat ze diverse functies en updates ondersteunen. Een paar voorbeelden van wat deze bestanden doen:

• Ze slaan essentiële systeembestanden op voor functie- en beveiligingsupdates
• Ze ondersteunen het installeren en verwijderen van Windows-onderdelen via DISM en Windows Update
• Ze maken het mogelijk terug te keren naar eerdere versies om problemen door updates op te lossen
• Ze voorkomen conflicten wanneer verschillende apps incompatibele versies van hetzelfde bestand willen gebruiken

Waarom de componentopslag analyseren?

Naarmate er nieuwe updates en versies worden geïnstalleerd, blijft de WinSxS-map bestanden bewaren die mogelijk niet meer nodig zijn en steeds meer ruimte innemen. Gebruikers gaan zich dan afvragen hoe groot die map is en of dat wel nodig is. Zomaar de map of de inhoud ervan verwijderen kan echter leiden tot ernstige instabiliteit van het systeem en opstartproblemen. Het is daarom cruciaal om de WinSxS-map te analyseren om:

• het werkelijke schijfgebruik nauwkeurig vast te stellen;
• overbodige bestanden te vinden die veilig verwijderd kunnen worden; en
• optimale systeemprestaties te behouden door schijfruimte vrij te maken.

Zo slaat de WinSxS-map bestanden op

De WinSxS-map bevat meerdere versies van systeembestanden om allerlei Windows-functies en updates te ondersteunen. Door harde koppelingen kan een bestand op meerdere locaties verschijnen terwijl het maar één keer fysieke ruimte op de schijf inneemt. Dat zorgt voor verschillen wanneer Windows Verkenner de bestandsgrootte van elke kopie weergeeft terwijl er in werkelijkheid maar één item op de schijf staat. Daarom moet de componentopslag geanalyseerd worden voordat u de WinSxS-map opschoont.

Veelgestelde vragen (FAQ)

Is het veilig om WinSxS-bestanden te verwijderen?

Handmatig bestanden verwijderen is geen veilige manier om de WinSxS-map op te schonen. De map lijkt dan wel onnodig groot, maar WinSxS bevat cruciale systeemonderdelen die Windows nodig heeft om goed te werken. Verkeerd verwijderen kan Windows Update onklaar maken, ervoor zorgen dat functies niet meer werken en het systeem instabiel maken. Gebruik daarom bij voorkeur officiële hulpprogramma’s zoals DISM om de WinSxS-map kleiner te maken.

Hoe vaak moet ik de WinSxS-map opschonen?

U hoeft de WinSxS-map niet vaak op te schonen. Windows voert automatisch onderhoud uit, maar het is doorgaans veilig om elke paar maanden handmatig op te schonen, na een grote Windows-update of wanneer de schijfruimte krap wordt.

Zijn er naast DISM nog andere manieren om de WinSxS-map op te schonen?

Ja. Naast DISM kunt u andere ingebouwde hulpprogramma’s gebruiken, zoals Schijfopruiming en Taakplanner, om de WinSxS-map veilig op te schonen.

De grootte van de componentopslag slim optimaliseren

Regelmatig onderhoud van de WinSxS-map zorgt voor een efficiënt systeem en houdt de schijfruimte van uw Windows 10-machine vrij van overbodige bestanden. Door met DISM de componentopslag te analyseren, krijgen gebruikers inzicht in de werkelijke grootte ervan en kunnen ze bepalen of opschonen nodig is. Kies verstandig tussen de standaardopschoning en die met base reset, zodat u updates kunt terugdraaien wanneer dat nodig is. Met goed onderhoud vindt u een prima balans tussen het behoud van de systeemfunctionaliteit en maximale opslagefficiëntie.